Վիլ-Ժուիֆ հոգեբուժարանի արխիվները. Կոմիտաս

Վիլ-Ժուիֆ հոգեբուժարանի արխիվները. Կոմիտաս

Հայ ժողովրդի համար նույնիսկ ամենածանր պահին, Կոմիտասը հանդիսանում էր հույսի և փրկության աղբյուր` զարմացնելով իր ֆիզիկական ամրությամբ և ուժեղ կամքով: Սա էլ պատճառ հանդիսացավ գալիք դավադրության համար:

 1922 թվականի օգոստոսին Կոմիտասին տեղափոխեցին Վիլ-Ժուիֆ հոգեբուժարան: Այդ ժամ, նա նոր էր վերադարձել Թուրքիայի աքսորից և գտնվում էր ծանր հոգեբանական վիճակում: Լուիզ Ֆով-Հովհաննիսյանի կարծիքով, թե` Կոստանդնուպոլսում, թե` Փարիզում Կոմիտասին խաբեությամբ են տեղափոխել հոգեբուժարան: Թուրքական կառավարության իրականացրած կոտորածը տեսնելուց հետո նա ընկնում է հիվանդանոց, որտեղ բուժվում է թուրք բժշկի մոտ: Ակնհայտ է, որ այդ փաստը բավական էր, որպեսզի նրա վիճակը վատթարանար: Ինչպե՞ս կարող էր Կոմիտասը Եղեռնի մասին խոսել թուրքի հետ…

Եթե ուշադրությամբ ուսումնասիրենք Կոմիտասի հիվանդության պատմությունը, ապա կնկատենք, որ այդ ամենի մեջ` անճշտություն կա: Այնտեղ ասվում է, որ նախկինում կոմպոզիտորը բազմիցս ստացիոնար բուժում է ստացել Թուրքիայում եւ Ռուսաստանում եւ առաջին անգամ հոգեբուժարան է տեղափոխվել դեռեևս 1898 թվականին: Ակներև է , որ սա չի կարող համապատասխանել իրականությանը, քանի որ ըստ վավերագիր տվյալների, այդ շրջանում նա սովորում էր Գերմանիայում:
Իրականում Կոմիտասին հոգեբուժարան են տեղափոխել քառասունութ տարեկանում, իսկ շիզոֆրենիան այդ տարիքում գրեթե չի զարգանում: Ըստ երեւույթին, թյուր ախտորոշումը հաստատելու համար ինչ-որ մեկը նենգափոխել է փաստերը…

Ֆրանիսայում գործում է օրենք առ այն, որ  հոգեկան հիվանդի ծնունդից 150 տարի պետք է անցնի, որպեսզի նրա հիվանդություն թղթածրարը հնարավոր լինի օգտագործել: Սակայն շնորհիվ Վազգեն Ա. կաթողիկոսի միջամտության, հնարավոր էր դարձել թույլտվություն ստանալ՝ ուսումնասիրելու Վիլ-Ժուիֆ հոգեբուժարանի Կոմիտասի արխիվները:

Ելնելով այս փաստարկներից` Լուիզ Ֆով-Հովհաննիսյանըմշ, Կոմիտասի հիվանդությունն ախտորոշում է որպես պոստ-տրավմատիկ խանգարում, որը հնարավոր էր բուժել կոմպոզիտորին նորմալ միջավայր վերադարձնելով: Հենց այստեղ էլ, 1935 թվականին կոմպոզիտորը կնքեց իր մահկանացուն: Մահվան պատճառ է հանդիսացել` ոսկրաբորբը: Բանը նրանում է, որ հոգեբուժարանի հիվանդները հագնում էին կոպիտ ոտնամաններ: Դա նպաստեց կոմպոզիտորի ոտքի բորբոքմանը` առաջացնելով ոսկրաբորբ: Իսկ հակաբորբոքային միջոցները ստեղծվեցին 1948-1950-ական թվականներին: Ավաղ Կոմիտասը չուներ ոչ մի փրկություն…

Անկախության վերաբերյալ իմ պատկերացումները

Անկախության վերաբերյալ իմ պատկերացումները

Անկախություն ասվածը կարելի է հասկանալ երկու կերպ` ազգի անկախություն և անհատի ազատություն:

Պետական անկախությունը` ես համարում եմ ժողովրդի մղիչ ուժ: Անկախության համար պետք է պայքարել: Դեռևս շատ քիչ պետությունների է հաջողվել հասնել անկախության առանց կռիվների։ Պետությունները ձգտում են անկախանալ, որպեսզի վարեն ինքնուրույն քաղաքականություն և բարելավվեն երկրում տիրող պայմանները:

Յուրաքանչյուր ոք ձգտում է ազատության։ Ինձ համար անկախությունն ու ազատությունը ամենակարևորն են հասարակական կյանքում։

Հարկ է նշել , որ պետական անկախությունից առավել կարևոր է ` հոգու և մտքի անկախությունը: Մսրդը պետք է գիտակցի , որ առաջին հերթին հարկավոր է անկախեցնել իր միտքը և հոգին: Այդ անկախությանը կարող ենք հասնել այնժամ, երբ դուրս գանք հասարակության կողմից ստեղծված երբմնի անհիմն կարծրատիպերից և իհարկե մաքրենք մեր կյանքը վատ սովորություններից:

Պետք է խոստովանել, որ առանձ անկախության մեր կյանքը թերի կլիներ: Ուստի անկախությունը մարդու մեծագույն պարգևներից է:

Մենք ենք մեր անկախության տերը:

Աղասի Այվազյան

Աղասի Այվազյան

Ստորև կմեջբերեմ Աղասի Այվազյանի խոսքերից մեկը և կփորձեմ տալ իմ մեկնաբանությունը:

«Մեր ազգային կերպարի այժմյան խախտ ու խանգար շրջագծերի միջից մշտապես թեթևակի երևակվում է բնազանցական մի նկարագիր՝ մեծ հայի նկարագիրը՝ ազնվատոհմ ու ազատաբարո, մեր խորքային իմաստն ու հիմքը, որը մեզ պահել ու պահպանել է և բերել մինչև այսօր։ Այլապես ինչո՞ւ կանք հիմա: Այլապես ինչո՞ւ ենք անցել այս դժվարին ու երկար ճանապարհը։ Եվ որտեղի՞ց է այն դժգոհությունը, որ ունենք ինքներս մեր նկատմամբ, այդ ո՞ր վեհանձն բնույթն է և սուր աչքը, որ ամեն քայլափոխի տեսնում է ինքն իրեն և սրտմտում։ Դա այն մետաֆիզիկական ազգային գերակայությունն է, որ մեծ սևեռում է պահանջում իր ներկայությունը տեսանելի դարձնելու համար։ Նա, թերևս, լավագույնն է այս աշխարհում, ուր սկզբնաչարը փշրել է նրա ամբողջությունը, դիվալլուկ ժամանակների մրամութն ու ժանգառքը կոլոլել են նրա փշուրները: Գուցե, մեր դժգոհությունը նրա կերպարը հավաքելու տառապանքից ու ձգտումի՞ց է։ «Սիրի՛ր ինքդ քեզ, փշո՛ւր,- երբեմն ասում է նա,- և դու կսիրես ամբողջությունը քո»։

Ըստ իս , տողերը` հայ ազգի և մարդկային անհատականությունների մասին են: Հեղինակը ցանկանում է փոխանցել այն միտքը, որ որքան էլ հայ ազգի ճամփան քարքարոտ է եղել և արնահեղեղ , միևնույնն է ` մենք նույնն ենք մնացել: Խոհուն, ազնվատոհմ ու ազատաբարո ահա «Հայ» հասկացողությունը: Մեզ պահել, պահպանել և ուժ են տվել մեր վաղեմի հիմքերը:

Մեր քննադատն ու դատավորը` մենք ենք: Այո՛, մենք ենք կրծոտում մեր հոգին, անվերջ դժգոհելով և բողոքելով: Գուցե այս ամենի հիմքում մեր դարերից եկած ձգտումն է:

Անկախ ամեն ինչից` ցանկացած ոք, պետք է սիրի իրեն էնպես, ինչպես որ կա: Երբեմն պարտված, երբեմն հաղթած, երբեմն կործանման եզրին կամ վերելքում կանգնած: Ահա ինքդ քեզ սիրելու արվեստը:

Ընթերցումներ Սասունի բարբառով (նախագծային աշխատանք)

Ընթերցումներ Սասունի բարբառով (նախագծային աշխատանք)

Ուսումնասիրելով Սասունի մշակույթը, քաղաքակրթությունը, որոշեցինք անցում կատարել նաև բարբառին:

Նախաձեռնեցինք նախագիծ` << Ընթերցումներ Սասունի բարբառով>>:

Նախագծի ղեկավար`

Նունե Մովսիսյան:

Մասնակիցներ`

Լիլիթ Սարիբեկյան

Մարիա Դարբինյան

Տիգրան Չերքեզյան:

Շնորհակալություն դիտման համար:

Աղբերիկի վանք

Աղբերիկի վանք

Աղբերիկի վանքը հայտնի է որպես Աղբրիկ, Աղբերկա, Աղբյուրիկի կամ Վանդիր վանք (մենաստան և ուխտատեղի Տուրուբերանի Խութ գավառում): Գտնվում է Մշո դաշտի հվ. մասում, Բռնաշեն ավանի մոտ: Վանքը գտնվում է Սասունի Խութ գավառակում: Վանքի անունը ծագել է դրա տարածքում բխող աղբյուրից, որին բուժիչ հատկություններ էին վերագրում։ Ըստ ավանդության վանքը հիմնադրվել էր 1-ին դարում , Սբ. Թադեոս Առաքյալի կողմից, ում անունով էլ աղբյուրը հայտնի էր որպէս` Սբ. Թադեի ։ Աղբյուրի մեջ թաթախել են Հիսուս Քրիստոսի խաչելության ժամանակ օգտագրոծված գամերից մեկը, այդ դեպքից հետո աղբյուրը ձեռք է բերել կախարդական հատկություններ: Ուխտավորները աղբյուրը կոչում էին «սրբաջուր»` մեղք համարելով հավաքված ջրից անգամ մեկ կաթիլ թափել գետնին:

Վանքի մայր տաճարի շենքը կառուցվել էր, հավանաբար 9-ից 10-րդ դարերում։ Վանքը բաղկացած էր մատուռից, գավթից և իրար հետ հաղորդակցվող մի քանի եկեղեցի–վկայարաններից (Ս. Աստվածածին, Ս. Փրկիչ, Ս. Կարապետ, Ս. Ստեփանոս և այլն)։ Ուշ միջնադարում վանքը պարսպապատվել էր։

Վկայություն կա, որ 18-րդ դարի կեսերին, այն ծառայել է որպես ապաստարան` ապստամբ սասունցիների համար: Հենց այս պատճառով էլ , վանքը կողոպտվել է տեղի թուրք բեյի կողմից: 19-րդ դարում վանքը եղել է նաև դպրոց:

Ժամանակակիցները նկարագրում էին վանքի շինվածքը որպես «բերդանման», գլխավոր եկեղեցին` «գեղեցկակերտ» ։ 20-րդ դարի սկզբներին վանքին վերաբերվող նկարագրություններից մեկում կարդում ենք. «Աններդաշնակ և նախնական կառուցվածք է Աղբերիկի վանքը, ցածր ու մութ, խոնավ, խորհրդավոր և առաջին այցելությամբ` ահարկու։ Բացի սպիտակ և հայկական ճարտարապետության ոճից, դասական ոճը ներկայացնող գմբեթից, որը վեհորեն հառնում է վանքի վրա, մենաստանը չունի որևէ արտաքին տեսք կամ նյութական գրավչություն։ Բուն մատուռը և տաճարների շարքերը ունեն ճիշտ միևնույն մակերեսն, ինչպես վանականների խցերն ու ուխտավորներին պատկանող 70-ի չափ սենյակները, որոնց մեծ մասը այժմ խարխլված և անբնակելի դարձած է։ Մատուռի գլխավոր դուռը բացվում է վանքի քառակուսի գավիթի ուղղությամբ։ Մուտքի շեմք կազմող քարը կարծր որձաքարի կոպտորեն հղկված մի քառակուսի է։ Դուռը շինված է ամուր փայտից, հավանաբար եբբենոսից։ Փոքրիկ ու ցածր է դուռը։ Գմբեթի ապակու նեղ պատուհաններից դուրս թափանցող լույսը հազիվ է լուսավորում տաճարների կենտրոնական խորանը և մատուռի առաջամասը։ Թևերն ու մուտքի մասը թաղված են հավիտենական մթության մեջ։ Երկու թևերը կազմված են երկու շարք կոշտորեն կոփված քարե սյուներով, որոնք խառնիխուռն առաջանում են մինչև տաճարների երկու շարքը» ։

Վանքում էր պահվում Հիսուս Քրիստոսի խաչափայտից մի կտոր, որը հայտնի էր որպես` «Գործել–Յարոյց»:

1899 վանքը ենթարկվել է քրդերի հարձակման, որի արդյունքում սպանվել է վանահայրը` Ղազար վարդապետը։ 1908–ին քրդերի հարձակման զոհ է դարձել վանքի հաջորդ վանահայր` Զաքարիա վարդապետ Ավտալյանը ։ 1914-ին վանահայրը Խաչատուր վարդապետն էր, ով դպրոցի աշակերտների և միաբանության անդամների հետ զոհվել է Մեծ եղեռնի ընթացքում։

Վանքը գործում է մինչ այսօր, այն գտվում է`ամայի և կիսակործան վիճակում:

Աղբյուրներ`

  • Ոսկյան Հ., Տարոն-Տուրուբերանի վանքերը, Վնն., 1953, էջ 10-21:

Ձմեռային ընթերցումներ

Ձմեռային ընթերցումներ

Լուցկիներով աղջիկը

(վերլուծություն)

Մի ցուրտ երեկո , աղջիկը շրջում էր փողոցներով, որպեսզի իր լուցկիները վաճառի: Նա մրսում էր , քանի որ հագել էր իր մոր հնամաշ կոշիկները, որոնք առանձ այն էլ մեծ էին և անհարմարավետ: Քիչ անց աղջկանից ողանում են իր կոշիկները, որպեսզի երեխայի համար օրորոց պատրաստեն: Աղջիկը մնում է ոտաբոբիկ: Նա շատ էր մրսում , սակայն տուն վերդառնալ չէր կարող, քանի որ ձեռնունայն տուն վերդառանալու պատճառով նրա ֆաժան հայրը կճպատժի աղջկան: Այս ամենից բացի տուն վերդառանալը անիմաստ էր քանի եր տանը նույնպես ցուրտ էր:

Աղջիկը շատ էր մրսել և իր տաքանալու միակ միջոցը լուցկին էր: Նա գնում է մի պատի տակ նստում և սկսում լուցկիները վառել: Առաջին լուցկին վառելիս նա տեսիլք է տեսնում, թե իբրև տաք կրակը նրան ձերմացնում է , սակայն լուցկին հանգչում է: Նա վառում է երկրորդը, այս անգամ նա մի սենյակում էր գտնվում և իր դիմաց դրված էր ճոխ սեղան: Երրորդ լուցիկն վառելով նա տեսնում է շքեղ զարդարված և տաք տուն : Հենց այս ժամանակ նա նկատում է , որ ինչ-որ մեկը մահացավ, քանի որ երկնքից աստղ էր գլորվել իր ետևից հետք թողնելով: Նա տեսիլք է տեսնում , որտեղ իր մահացած տատիկն էր: Աղջիկը այնքան էր կարոտել տատիկին, որ ամբողջ լուցկիները վառում է : Տատիկը պարզում է ձեռքը և նրանք միասին գնում են դիմավորելու Ամանորը:

Առավոտյան պատի մոտ գտնում են աղջկա դին: Նա տաքանալ էր ուզում…

Պատմվածքը մյուսներից առանձնանում է իր եզակի հուզական դաշտով; Այս պատմվածքը անապահով և խեղճ կյանքով ապրող աղջկա մասին է: Աղջիկը իրեն անապահով էր զգում , քանի որ նրա հայրը իրեն պաշտպանելու փոխարեն մշտապես սպառնում էր: Աղջիկը այնքնա էր երազել տաք տան, ճոխ սեղանի, գեղեցիկ եղևնու մասին ,որ այդ ամենը իր համար երազանք էր դարձել և նա դա միայն տեսիլքում էր տեսնում: Նայելով աղջկան հասկանում ենք , որ այդ ամենը մեզ համար սովորական մի բան է: Եվ ուշ ենք հասկանում , որ կան հազարավոր մարդիկ , որոնք չունեն մեր հնարավորությունները և անգամ երազում են դրանց մասին , մինչ դեռ մենք շարունակ բողոքում ենք կյանքից և մշտապես մեղադրում ճակատագրին:

Ամանորյա հեքիաթ

(վերլուծություն)

Կարծում եմ ,պատմությունը մարդկանց կյանքն ու երազանքներն է բնութագրում: Սկզբում պատմում է այն մասին թե ինչերի միջով անցան մայրիները: Ապա պատմում է նրանց երազանքների և ցանկությունների մասին:

Ցավոք նրանց երզանքները կարծես անկատար մնացին քանի որ նրանք կտրվեցին և դեռ մի բան էլ ոչ այնքան լավ պայմաններում հայտվեցին: Իսկ վերջում , բոլորն էլ հասան իրենց երազանքների : Մի մասը ուրախացավ, քանին որ իրենց երազանքը հենց այպես էր կատարվել ինչպես որ իրենք էին ուզում: Երրորդ մայրին շարունակ անիծեց իրեն և իր բախտը , չհասկանալով որ իր երազանք էլ է կատարվել, պարզապես ոչ այնպես ինչպես որ նա էր կամենում:

Եվ իսկապես , պետք է զգույշ երազել, քանի որ երազանքները կատարվելու հատկություն ունեն:

Սուրբ Ծննդյան հեքիաթ սրինգ նվագող աղջկա մասին

(վերլուծություն)

Մի աղջիկ շարունակ սրինգ էր նվագում: Նա իր երգերում պատմում էր աշխարհի գեղեցկության մասին: Նաև նվագում էր հրաշքների և կախարդանքների մասին: Մի օր անցորդներից մեկը նիան ասում է , որ իրականում աշխարհը այդպես գեղեցիկ և խորհրդավոր չէ ինչպես որ նա է պատկերացնում: Անցորդը նրան հորդորեց գրել այնպիսի երգեր, որոնցում ամեն բան իրական կլինի: Աղջիկը տխրեց , իսկ երբ փորձեց նվագել այնպես ինչպես որ անցորդը ասաց, նկատեց որ սրինգը չի նվագում:

Աղջիկը սրինգին հարցրեց թե որն է պատճառը, որ այն այլևս չի նվագում: Ի պատասխան սրիգը ասաց, որ կնվագի այն ժամանակ երբ աղջիկը կնվագի այն ինչին որ ինքն է հավատում, այլ ոչ թե այն ինչին որ բոլորն են հավատում: Այդ պահից սրինգը սկսեց կրկին նվագել և աղջկա ստեղծագործական աշխատանքները անտարբեր չէին թողնում ոչ ոքին:

Միշտ պետք է հիշել, որ այս աշխարհում կա մի ճշմարտություն՝ յուրաքանչյուր մարդ պետք է հավատա իր մտքին, քանզի միայն այդպիսով կարելի է դառնալ հանճար: Այո այդպիսով կլինենք հանճար , թեկուզ և հնարավոր է ոչ աշխարահռչակ , սակայն մեր հոգում այն ամենահայտնի հանճարը կլինի երբևէ:

Շարլի Չապլինի նամակը դստերը

(վերլուծություն)

Նամակը կրում է դաստիարակչական բնույթ: Չարլին նամակը գրել է Ծննդյան գիշերը, այդ ժամանակ նրա ընտանիքի բոլոր անդամները քնած էին: Նամակը ուղղված է դստերը` Ջերալդինային:

Չարլին պատմում է թե ինչպիսին է եղել իր աղջկա մանկությունը, պատմում է թե ինչպես էր ամեն երեկո հեքիաթեր կարդում երեխայի համար: Ասում է , որ չնայած նրան որ հեռու է գտնվում, միևնույնն է աղջկա պատկերը աչքերի առաջից մեկ վայրկյան անգամ չի հեռանում: Ասում է , որ իր աղջիկը լավ պարուհի է, ով վայելում է հադիսատեսի սերը և հարգանքը: Նամակի մեջ նա խրատում է դստերը, ասելով ` երբեք քեզ վեր չդասես հասարակությունից, իսկ երբ սկսես քեզ վեր դասել այդժամ լքիր բեմը: Երբ մի օր մտածես այն բանի մասին թե դու առավել ես, ապա շրջիր մետրոյով, քայլիր արվարձաններով և նայիր մարդկանց աչքերին, միայն այդժամ կհասկանաս, որ դու նույնպես նրանց մի մասն ես կազմում: Նա նաև ասում է, որ եթե ունենաս մեծաքանակ հարստություն, ապա չմոռանա նաև կարիքավորներին : Երբ ծաղսի երկու ֆրանկ, հիշի որ հաջորդ երրորդը իրենը չէ: Այնուհետև ասում է, որ նա շատ հեքիաթներ է պատմել, բայց երբեք չի պատմել իր կյանքի հեքիաթը: Իր հեքիաթի սկիզբը գորշ գույներով էր, նա մի կարիքավոր տղա էր , ով շրջում էր փողոցներով ուրախեցնում մարդկանց և դրա դիմաց ողորմություն խնդրում: Ասում է, որ այդ մարդիկ նույնիսկ չէին էլ հասկանում այն, որ նա ինչքան ծիծաղեցնում է մարդկանց, դրանից ավել էլ ինքն է լաց լինում:

Կարծում եմ , Չարլիի նամակը պետք է խրատի ոչ միայն Ջերալդինային, այլև բոլոր-բոլորին:

Պաուլո Կոելիո «Խստաշունչ ձմեռը և ցնցոտիավոր ծերունին»

(վերլուծություն)

Մոսկվա քաղաքում ցրտաշունչ ձմեռ էր: Մի անօթևան ծերունի օրեր շարունակ անց կացնելով դրսում, հյուծվել էր և սովամահ էր լինում: Այդ նուն ժամանակ Մոսկվայից քսան կիլոմետր հեռավորության վրա գտվող հյուանոցներից մեկում, սնանկություն էր տիրում: Մի գիշեր ծերունին թակում է հյուրանոցի դուռը և տիրոջից խնդրում ապաստան և ուտելիք: Տերը ասում է , որ դա մոտավորապես կկազմի երեք ռուբլի: Ծերունին ազնվորեն ասում է , որ դրամ չունի: Տերը նրան խղճում է և ներս հրավիրում: Ծերունուն ճակնդեղով ապուր է հյուրասիրում և հաց: Նա այնքան քաղցած որ, որ շտապով ուտում է ամենը և վերջում մորուքի վրա ճակնդեղի հետքեր են մնում: Ծերունին ասում է , որ առավոտյան շուտ կհեռանա, բայց մեկ օր անպայման կվերադարձնի երեք ռուբլին: Տեր այս ամենին լրջություն չի տալիս:

Անցնում են ժամանակներ և հյուրանոցում գործը սկսում է լավանալ: Տերը որոշում է գնալ եկեղեցի և շնրհակալություն հայտնել Տիրոջից: Երբ մտնում է եկեղեցի հայացքը ընկնում է մի նկարի վրա որտեղ պատկերված էր մի ծերունի: Մոտենալով նա հասկանում է , որ դա այդ նույն ծերունին է : Մորուքի վրա նկատում է նաև ճակնդեղի հետքերը, ապա տեսանում է սրբապատկերի տակ գրվածը` «Սուրբ Նիկողայոս»:

Հյուրանոցի տերը ցանկացավ մոմ վառել սրբապատկերի մոտ, և երբ մատներով փորփրեց հողը` տեղավորելու մոմը, շոշափեց մի փոքրիկ կոշտ բան: Դա դրամ էր` ռուբլի, կողքին կար ևս 2 ռուբլի: Հյուրանոցի տերը վերցրեց դրամները և կրկին նայեց սրբապատկերին. ճակնդեղի լաքան անցել էր, իսկ ծերունու դեմքը ժպտում էր:

Պատմությունը այն մասին է , որ որքան էլ մարդ վատ վիճակում գտվի միևյունն է պետք է օգնի մերձավորին, քանզի դա մեկ օր անպայման ետ է վերադառնում: Այլ կերպ ասած` լավություն արա և ջուրը գցիր:

Փիրըլ Բաք  «Սուրբ Ծնունդի օրվա առավոտյան»

(վերլուծություն)

Պատմվածքը մի տղայի մասին է, ով Սուրբ Ծննդյան նախօրեին , ցանկանում էր նվեր գնել իր հոր համար , սակայն գումար չուներ: Տղան որոշում է, որ այդ օրը հոր փոխարեն ինքը կաշխատի ախոռում: Առավոտյան վաղ զարթնելով տղան կաըարում է ողջ աշխատանքը, ապա վերադառնում և քնած է ձևանում: Հայրը առավոտյան ախոռ գնալով ուրախությունից ցնցվում է: Տղայի անակնկալը ստացված էր:

Պատմվածքի իմաստը կայանում է նրանում, որ եթե ցանկանում ենք որևէ լավ արարք գործել, ապա դրա համար գումար ունենալ պետք չէ: Կարևորը այն է ` թե ինչպես է մտածված և ինչ սրտով:

Օ Հենրի «Մոգերի ընծաները»

(վերլուծություն)

Գլխավոր հերոսներն են Դելլան և Ջիմը: Նրանք երիտասարդ ամուսիններ են և ապրում են շատ հասարակ կյանքով: Ունեին ընդամենը երկու թանկ բան, որոնցով հպարտանում էին: Մեկը Ջիմի՝ հորից և պապից ժառանգած ոսկե ժամացույցն էր, մյուսը՝ Դելլայի՝ երկար և փայլփլող մազերը: Նրանք ապրում էին վարձով բնակարանում և պատրաստվում էին նշել ամանորը: Ցանկանում էին միմյանց նվերներ գնել, բայց գումար չունեին: Դելլան վաճառեց իր շքեղ մազերը, որպեսզի Ջիմի ժամացույցի համար նոր պլատինե շղթա գնի: Իսկ Ջիմը հենց այդ նույն ժամացույցը վաճառեց, որ Դելլայի համար սանրերի հավաքածու գնի: Երկուսն էլ զարմացան, երբ տեսան նվերները, բայց որոշեցին դրանք պահել, մինչև  որ պետք կգան:

Նովելը սիրո և նվիրվածության մասին է: Հերոսների միջոցով մենք տեսնում ենք, որ կան այնպիսի մարդիկ, ովքեր կարող են այնքան շատ սիրել, որ կգնան մինչև անգամ անձնազոհության: իՆձ համար շատ կարևոր է և առանձնահատուկ է այն, որ ո՛չ Ջիմը, ո՛չ Դելլան ողբերգության չվերածեցին կատարվածը: Չվիճեցին, չնեղացան իրարից, որ վաճառել էին իրենց միակ ուրախությունները:

Ըստ իս, Օ Հենրիի ամբողջ ասելիքը ամփոփված է հետևյալ տողերի մեջ. «Իսկ ես այստեղ ձեզ պատմեցի առանձնապես ոչ մի բանով աչքի չընկնող մի պատմություն ութ դոլարանոց բնակարանում ապրող երկու անմիտ երեխաների մասին, որոնք ամենայն անկեղծությամբ իրար զոհաբերեցին իրենց ամենամեծ գանձը։ Եվ թող սա օրինակ ծառայի մեր օրերի իմաստուններին, որ բոլոր նվիրատուներից ամենաիմաստունը այս երկուսն էին։ Բոլոր նվիրատուներից կամ ընծա ընդունողներից ամենաիմաստունները հենց սրանց նմաններն են։ Ամենուրեք ու ամեն տեղ։ Եվ մոգերը նրանք են»:

Կրթահամալիրի իմ խորհրդանիշը

Կրթահամալիրի իմ խորհրդանիշը

Ինձ համար մեր կրթահամալիրը ունի մի շարք խորհրդանիշներ, հենց այդ խորհրդանիշների պատճառով էլ դարձա`սեբաստացի:

Առաջինը, որ կարող եմ նշել դա` ազատ և լայնատարած ուսուցման համակարգն է: Կրթահամլիրում աշխատում ենք օնլայն հարթակում, ինչը գիտելիքների լրացման անսպառ պաշար է: Հաջորդը` ուսուցիչներն են և ճամփորդությունները: Ուսուցիչների հետ տիրում է ընկերական, ջերմ միջավայր: Ես ինքս շատ եմ սիրում ճամփորդել, իսկ մեր կրթահամալիրը կարող եմ ասել, որ ամենա ճամփորդասերն է: Կրթահամալիրը ունի նաև ներառական զարգացած կրթական համակարգ, ինչը թերևս արժևորում եմ ամենիչ շատ: Չեմ կարող չանրադառնալ իմ շատ սիրելի ակումբներին և իհարկե մեծ գրադարանին: Ակումբները մեզ օգնում են հասկանալ մեր հետաքրքրությունների ոլորտը և ներգրավվել դրանցում: Եթե դպրոցում փնտրեք ինձ, ապա եկեք գրադարան: Ազատ ժամանակ մշտապես գրադարանում եմ, այստեղ գտնում եմ այն բոլոր գրքերը որոնք ցանկանում եմ ընթերցել: Ինձ համար կյանքում առաջնայիններից մեկը`ազատությունն է: Կարծում եմ այս մասին անիմաստ է խոսել, քանզի կրթահամալիրը ազատություն է շնչում , սակայն միևնույն ժամանակ պարտադրում պատասխանատվություն:

Կարծում եմ , այս տարների ընթացքում ինձ դրսևորել եմ ճիշտ սեբաստացու նման:

Մխիթար Սեբաստացի կրթահամալիրի ստեղծման պատմությունը

Մխիթար Սեբաստացի կրթահամալիրի ստեղծման պատմությունը

Մեր սիրելի կրթահամալիրի ստեղծման պատմությունը երկար է: Աշոտ Բլեյանը աշխատում էր Ե.Պ.Հ.- ի ֆիզիկայի ֆակուլտետում: 1985 թվականին համախոհների փնտրտուքը նրան բերեց Բանգլադեշ, թ. 183 նորաբաց դպրոցը, այն էլ` որպես տնօրեն:  Նրա օգնականներն էին՝  Աշոտ Մանուչարյանն ու Աշոտ Դաբաղյանը :

1989-ին Հայաստանի կառավարությանը նրանք կարողանում են համոզել ընդունել իրենց կրթական նախագիծը: Ստեղծվեց «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրը` որպես փորձարարական-հետազոտական միավորում, որպես անհատի հնարավորությունների, կարողությունների ու տաղանդի դրսևորման արդյունավետ միջավայր:

Ըստ ՝ Աշոտ Բլեյանի գաղափարակիր, ոգևորված և ստեղծագործող ուսուցիչները վարդապետներ են: Սրան էլ ավելացնելով ակնածանքը Մխիթար Սեբաստացու հանդեպ, կրթահամալիրը կոչվեց ՝ Մխիթար Սեբաստացի:

Նրանք ցանկանում էին ,որ կրթահամալիրը սովորելու համար լինի հաճելի միջավայր, որ երկրի անկազմակերպ վիճակը չխանգարի սովորողին և ուսուցչին զբաղվել իրենց սիրելի գործով :

Կրթահամալիրի տոնը նշվում է ՝ նոյեմբեր ամսին:

Մխիթարյան միաբանության խորհրդանիշները

Մխիթարյան միաբանության խորհրդանիշները

Մխիթարյան միաբանությունը ուներ իր գլխավոր խորհրդանիշը՝ զինանշանը: Զինանշանը վահանի նման է ,կենտրոնում կա խաչ: Խաչի ծայրերին կան տառեր` Ո. Կ. Վ. Ա.: Տառերը Որդեգիր Կուսին Վարդապետ Ապաշխարութեան նախադասության բառերի սկզբնատառերն են: Խաչի չորս անկյուններում կան չորս առարկաներ, որոնք խորհրդանշում են վանականի հոգևոր ճամփորդությունը և բնորոշ են  առաքյալի կյանքին` կրակ,  զանգ, վարդապետի գավազան և բաց գիրք:

1901թ. ի պատիվ Մխիթարյան միաբանություն 200 ամյակի թողարկվեց հուշամեդալ:Հեղինակ` Ստեֆանո Ջոնսոն, Միլան, տրամագիծը 61մմ:

Նրանց խորհրդանիշմերից մեկն էր նաը իրոնց ըմպելիքը՝ մխիթարինը: Այն խմիչք էր , որը պատրաստվում էր գաղտնի բաղադրատոմսով և մինչ որս էլ գաղտնի է : Նաը նրանք ունեյին իրենց քայլերգը:

Մխիթար ՍԵբաստացի

Մխիթար ՍԵբաստացի

Մխիթար ՍԵբաստացին՝ ծնվել է 1749 թվականի , փետրվարի 7-ին: Նա մեծ հայագետ էր, ով հիմնադրել էր՝ Մխիթարյան միաբանությունը:  Նա նպատակադրվել էր կրթել, լուսավորություն տարածել հայ ժողավրդի լայն խավերի մեջ  : Նրա հետևորդներից էին՝  Գ. Ավետիքյանը,  Մ. Ավգերյանը, Մ. Ջախջախյանը, Ղ. Ալիշանը, Մ. Չամչյանը և ուրիշներ:

Երբ բոլոր կրոնական միաբանությունները փակվում էին, Նապոլեոն առաջինը հրամայել էր , որ Մխիթարյան միաբանությունը չփակվեր: Ապա կայսեր հրամանով այն  ճանաչվեց գիտական հաստատություն` «Հայկական ճեմարան» անվանումով։

Որպես ուսուցիչ ՝ խորհրդանշական էր այն , որ նա դասասենյակ էր մտնում Աստվածաշնչով և Հայկազյան բառարանով, աշակերտներին ասելով՝ «դուք այս երկու թևերով պիտի թևածեք»: Նա , որպես անհատ ներողամիտ էր սեփական անձի հանդեպ արվաած չար գործերի հանդեպ, սակայն ոչ մի կերպ չէր հանդուրժում Աստծո հանդեպ անարգանքը:

Հայկազյան բառարանի մասին

Այն հարցին թե ինչու բառարան կազմեց , Մխիթարը պատասխանել է ՝ «Բառարան կազմեցի, որովհետև առաջին հերթին խոստացել էի ժողովրդիս , երկրորդը՝ միաբանությանը շատ էր անհրաժեշտ այդ բառարանը, իսկ երրորդ պատճառը իմ ազգասիրությունն էր, քանզի հայ ժողովուրդը ցրված էր աշխարհով մեկ և նրանց շատ բառեր անհասկանալի էին » :

Նա ասում էր, որ բառարանի կազմելը նրա համար որոշ չափով բարդ էր՝ քանզի ձեռքի տակ չուներ այլ բառարաններ, փոխարենը՝ նա ուներ թղթերի մի կույտ որոնց վրա դեռ պատանի տարիքից գրում էր իրեն բոլոր անծանոթ բառերը իրենց բացատրությամբ: Նա բառարանում փորձել է տեղավորել բոլոր շատ օգտագործվող բառերը, նաև շատ էին տերմինները վերձված ՝ Աստվածաշնչից: 1744 թվականի նոյեմբեր ամսին տպագրվում է բառարանի առաջին հատորը: 1769 թվականին տպագրվում է երկրորդ հատորը, որի մեջ մեծամասամբ Աստվածաշնչյան տերմիններ և հատուկ անուններ էին: Մխիթարը ասում էր, որ երկրորդ բառարանը ստեղծել է այն նպատակով, որ ժողովուրդը Սուրբ գիրք կարդալուց չդժվարանա:

Նրա գործը անգնահատելի էր: